بسم الله الرحمن الرحیم * انا انزلناه فی لیلة القدر * و ما ادراک ما لیلة القدر * لیلة القدر خیر من الف شهر * تنزل الملائکة و الروح فیها باذن ربهم من کل امر * سلام هی حتی مطلع الفجر

 

به نام خداوند بخشاینده مهربان * ما آن ( قرآن ) را در شب قدر نازل کردیم * و تو چه می دانی شب قدر چیست ؟ *شب قدر بهتر از هزار ماه است * فرشتگان و روح در آن شب به اذن پروردگارشان هر امری را نازل می کنند * شبی است سرشار از سلامت تا طلوع سپیده .                     ( قرآن کریم ، سوره قدر)

 

 ترجمه انگلیسی سوره مبارکه قدر

Lo! We revealed it on the Night of Power * 1

Ah, what will convey unto thee what the Night of Power is * 2

The Night of Power is better than a thousand months * 3

The angels and the Spirit descend therein, by the permission of their Lord, with all decrees * 4

That night is) Peace until the rising of the dawn * 5)

  

در طول سال ، ساعات ، روزها ، شب ها و ماه ها و اساسا زمان های متفاوتی وجود دارد ،اما در میان همگی این زمان ها ، بعضی به واسطه عنایت و توجه خداوند و آثاری که بر این زمان ها مقرر شده یا اتفاقاتی که در آن ها روی داده یا می دهد ، دارای اهمیت ، شرافت و عظمت ویژه ای هستند . یکی از این زمان ها شب قدر است . در آیین اسلام ، این شب با ارزش ترین و برترین شب در طول سال است . اهمیت این شب تا حدی است که نه فقط آیات مختلفی از سور قرآن کریم در مورد خصوصیات این شب نازل شده ، بلکه سوره ای مستقل نیز به این نام و در خصوص شب قدر در قرآن کریم وجود دارد.

معنای قدر

اساسا " قدر " به معنای اندازه گذاری است و ظاهرا منظور قرآن کریم از گذاردن نام قدر بر این شب پر عظمت ، تعیین و مشخص کردن جزئیات امور مربوط به تمامی مخلوقات در آن است . به بیان روشنتر در این شب ، حوادث و اتفاقات مانند مرگ و زندگی ، سعادت و شقاوت ، رزق و روزی و ... برای انسان ها و حوادث طبیعی مثل جاری شدن سیل ، وقوع زمین لرزه و ... در رابطه با سایر کاینات معین و مشخص می شود .

آیه شریفه سوره "دخان " هم در توصیف شب قدر ، این مطلب را تایید می کند. خداوند متعال در این آیه می فرماید :" در آن شب هر حادثه ای که باید واقع شود ، خصوصیاتش مشخص و معین می شود."

با دانستن عظمت فوق العاده و خیرات و برکات فراوان شب قدر ، این سوال به زهن خطورمی کند که آیا شب قدر ، شب خاصی در طول تارخ بوده است یا امروزه نیز شب قدری و جود دارد و می توان از برکات چنین شبی بهره مند شد و آن را درک کرد؟

بجاست که پاسخ خود را در آیات مختلف قرآن کریم که به بیان ویژگی ها و اتفاقات شب قدر اختصاص دارد ، جستجو کنیم . با دقت در این آیات درمی یابیم هنگامی که قرآن کریم به وقایع شب قدر از جمله نزول ملائک و تقدیر امور در آن شب اشاره می کند ، آنها را به صورت افعال مضارع که در زبان عربی نشان دهنده استمرار و تداوم است ، بیان می کند . پس به این ترتیب مشخص می شود که شب قدر استمرار دارد و محدود به زمانی خاص در گذشته و یا یک شب معین در یک سال به خصوص نیست ، بلکه با گذر زمان به طور مستمر تکرار می شود و در عصر حاضر نیز چنین شبی وجود دارد و وقایع گوناگون آن ( نظیر نزول ملائک ، تقدیر امور و ..) نیز هم اکنون نیز به وقوع می پیوندد . اما با قدری تامل بیشتر در آیات قرآن کریم جزئیات بیشتری درباره چگونگی این استمرار و بازه های زمانی تکرار این شب به دست می آید . از ظاهرکلام قرآن کریم  این گونه استفاده می شود که شب قدر در ماه مبارک رمضان قرار دارد . پس همان گونه که ماه مبارک رمضان در هر سال وجود دارد و تکرار می شود، شب قدر نیز هر سال تکرار می شود .بدین ترتیب این امکان وجود دارد که حتی امروزه و درهر سال نیز بتوان از برکات فراوان و مواهب گوناگون الهی در این شب ، به تناسب همت و توجه خویش بهره مند شد .

در شب قدر چه روی می دهد ؟

با مراجعه به آیات قرآن کریم روشن می شود که نه فقط در این شب همه امور مربوط به مخلوقات در سال آینده و تا فرارسیدن شب قدر بعد ، از جانب خداوند تقدیر می شود ، بلکه ملائکه در این شب به اذن پروردگار ، این امور معین و مشخص شده را به صورت فرامین الهی نازل می کنند .

نزول ملائکه به کدامین مقصد؟

همانگونه که اشاره شد ، نزول ملائک در شب قدر به صورت ابلاغی است و در این نزول، ملائک حکم قاصدانی را دارند که از جانب خداوند پیامی را برای مخاطبی فرود می آورند . در نتیجه باید مخلوقی وجود داشته باشد که در شب قدر مورد نزول ملائک باشد و فرامین الهی به او ابلاغ شود.

با توجه به نوع نزول ملائک و محتوای پیغامی که به همراه دارند ، و در نظر گرفتن این نکته که نزول آنها کاری عبث و بیهوده نیست ، می توان نتیجه گرفت که نزول ملائک نمی تواند بر هر مخلوقی باشد، بلکه باید بر شخصی باشد که تناسب نزول ملائک و دریافت فرامین الهی شامل مقدرات موجودات را داشته باشد. به بیان دیگر او باید توانایی درک مجموعه ای بسیار بزرگ و عظیم و در عین حال پر اهمیت از اطلاعات را داشته باشد. روشن است که نه فقط اشیای گوناگون و گیاهان و جانوران و حتی مکان های مقدس قادر به فهم این پیام و شایسته این نزول نیستند ، بلکه انسان های معمولی هم ظرفیت این نزول را ندارند ، چرا که موضوع این ابلاغ ، مقدرات امور و آن هم مقدرات همه موجودات و از جمله تک تک انسان هاست .

مقدرات انسانها در یک سال ، حجم وسیعی از اطلاعات را تشکیل می دهد که مطلع شدن از آنها در یک شب و به صورت یکباره توسط انسان معمولی امکان پذیر نیست ، چه رسد به سرنوشت و مقدرات تمامی مخلوقات عالم.

 

حال که معلوم شد یک انسان عادی محل نزول ملائک واقع نمی شود ، می توان انتظار داشت افراد مخصوصی وجود داشته باشند که از نقایص و کمبود ها و محدودیت های انسان های عادی دور باشند و از جانب خداوند ظرفیت ها و توانایی های ویژه ای را کسب کرده باشند . در حقیقت خداوند این انسان های برگزیده را به مقام جانشینی خود بر روی زمین نایل کرده است و این همان مقام و منزلتی است که قرآن کریم نیز صراحتا در آیه 30 سوره بقره عده ای را تحت همین نام معرفی می کند و از آنان با عنوان " خلیفة الله " تعبیر می کند . نماینده خدا بر زمین کسی است که وجودش نمایشگر خداوند است و به اذن خداوند کار خدایی می کند و کارها و آثار خاصی به اراده خداوند توسط او اجرا می شود . نظیر حضرت عیسی علیه السلام که به اذن پروردگار مرده را زنده می کرد . به عبارت دیگر خلیفة الله سبب اتصال میان آسمان و زمین است .

بر این اساس مشخص است که خلیفة الله بدان سبب که نماینده خداوند و مرتبط با اوست ، لزوما توانایی درک و دریافت پیامهای الهی را دارد و از سوی دیگر او به اذن و اراده خداوند مامور اجرای دستورات خاص الهی است ، پس نزول ملائک به چنین شخصی یقینا اثر عملی به دنبال خواه داشت .

این افراد چه کسانی هستند؟

آنچه مسلم و مورد اتفاق مسلمانان است ، این است که یگانگی کسی که در صدر اسلام محل نزول ملائک بود و پیغام های الهی را دریافت می کرد، وجود مقدس پیامبر اکرم حضرت محمد مصطفی صلی الله علیه و آله وسلم بود و کسی جز ایشان نیز این منصب و مقام را دارا نبود ، اما همانطور که در قسمت گذشته گفته شد ، نزول ملائک در شب قدر و آوردن تقدیر امور ، امری استمراری و کار هر سال است . بنابراین به دوران حیات نبی اکرم محدود نمی شود و طبق آیات قرآن پس از آن حضرت نیز تداوم دارد . لذا پس از رسول خدا صلی الله علیه و آله و سلم فرشتگان الهی باید بر شخصی نازل شوند .

بدیهی است که این شخص باید شخصی باشد که بعد از پیامبر (ص) مانند ایشان برای چنین مقام و این چنین مسئولیت هایی از جانب خداوند انتخاب شده باشد و از ناحیه او قابلیت ها و توانایی های لازم به او عطا شده باشد . تبعا وی ادامه دهنده راه پیامبر و مامور به وظایف و کاهایی است که مسئولیت آنها در زمان پیامبر به عهده ایشان بود و باید بعد از ایشان نیز ادامه پیدا کند .به عبارت روشنتر او جانشین پیامبر (ص) بعد از ایشان است و گذشته از این به سان پیامبر نماینده خداوند بر زمین و حلقه ارتباط عالم ملک با ملکوت است.

لازم به ذکر است که اینان همان کسانی هستند که شیعیان به امامت آنها معتقدند ، جانشینان پیامبر (ص) و نمایندگان خداوند بر روی زمین ، علی و یازده فرزند معصوم از نسل او (ع).

از آنچه گفته شد، نتیجه گرفته می شود در هر عصری و از جمله در دوران حاضر باید حجت و نماینده ای از جانب خداوند بر روی زمین وجود داشته باشد، تا در شب قدر، محل نزول ملائک باشد . بر این اساس شیعیان قائلند که پس از رسول خدا (ص)ملائک بر ائمه اطهار که جانشینان به حق آن بزرگوار و خلفای الهی بر روی زمین بودند ، نازل می شدند و در عصر حاضر نیز هر ساله در شب قدر ، فرشتگان الهی بر وجود امام عصر ، امام مهدی (عج الله تعالی فرجه الشریف ) نازل می شوند .

چه باید کرد ؟

طبق آیه ای از قرآن کریم ، شب قدر از هزار ماه که در آن شب قدری وجود ندارد ، برتر و بالاتر است . ائمه اطهار علیهم السلام در مقام تفسیر و تبیین آیات قرآن دلیل این برتری حیران کننده را ، برتری عبادت و انجام عمل صالح برای بندگان در این شب دانسته اند .

اگر لحظه ای درنگ کنیم و با خود بیاندیشیم ، خواهیم دید که در میان 365 شب سال ، یگانه شبی از شب هاست که این چنین مورد عنایت و توجه قرار گرفته و چنان آثاری بر آن مرتبت شده است. بنابراین با اندکی تامل به این نتیجه خواهیم رسید که باید این فرصت را غنیمت شمرد ، چرا که در این شب پر خیر و برکت فرصتی بسیار استثنایی آن هم در ماه میهمانی خدا برای ما فراهم شده است که می توانیم با توجه و همتی که بکار می بندیم ، بهره بسیار زیادی از آن ببریم.

با رجوع به بیانات ائمه اطهار ، می توان از اعمال و عباداتی که مورد توصیه قرار گرفته اند ، با خبر شد. از جمله این اعمال می توان به احیای این شب و تفکر و تحصیل علم در باب مسائلی که انسان را به خدا نزدیکتر می گرداند ، اشاره کرد. مثلا مناسب است در این شب مقداری با خود خلوت کنیم ، عملکرد سال گذشته خود را مرور کنیم ، اعمال و رفتار خود را در این سال زیر ذره بین قرار دهیم و ببینیم سال پیش کجا بودیم و اکنون به کجا رسیده ایم ؟

با پرداختن به این افکار ، می توانیم مقدمه استفاده بیشتر از این شب را مهیا کنیم . از خداوند تقدیر بهتری را در سال آینده طلب کنیم . از او بخواهیم ما را در پیمودن مسیری که مورد پسند اوست ، یاری کند .همچنین از او که وعده آمرزش در این ماه و به خصوص در این شب به ما داده است ، در مورد کوتاهی های خود طلب مغفرت و آمرزش کنیم و تصمیم بگیریم ، او را بیش از پیش اطاعت کنیم .

همچنین زنده نگه داشتن یاد خداوند در دل ، دستگیری از محرومان و مظلومان و دعای خیر برای سایرین نیز از جمله اعمال سفارش شده هستند.

به این ترتیب است که هر انسان آگاه و بیدار دل در حدی که در توان و شایسته اوست ، می تواند هرچه بیشتر خود را مشمول عنایت و توجه خداوند قرار دهد . به این امید که بتوانیم از این فرصت استثنایی و خیرات بی منتهای این شب بهره و استفاده شایان ببریم.

 

التماس دعا عزیزان

 

 

 


 

نوشته شده توسط مریم در پنجشنبه نوزدهم شهریور 1388 ساعت 21:44 موضوع | لینک ثابت